Plagen · Omgeving
IPM bij cannabis: spint, trips, meeldauw en toprot
Preventie, scouting en biologische bestrijding van de plagen en ziektes die kwekers het meest kosten.
5 min lezen
Plagen en ziektes behoren tot de duurste problemen in de cannabisteelt, en de duurste zijn de problemen die je te laat ontdekt. Tegen de tijd dat je spinsel ziet of een top van binnenuit grijs wordt, is de schade al gedaan. Geïntegreerde gewasbescherming, of IPM (integrated pest management), is de aanpak die problemen klein houdt: voorkom wat je kunt, vind de rest vroeg, en grijp in met het mildste middel dat werkt.
De IPM-piramide
Bij cannabis is IPM nog belangrijker dan bij veel andere gewassen, omdat de bloem het product is. Residuen op toppen zijn een kwaliteitsprobleem en op gereguleerde markten ook een nalevingsprobleem, en de lijst van middelen die op cannabis zijn toegestaan is in de meeste landen kort. Dat verschuift het werk naar preventie en biologische bestrijding (Cranshaw et al., 2019; Punja, 2021).
Preventie
- Zet nieuwe planten en stekken één tot twee weken in quarantaine in een aparte ruimte. De meeste plagen binnen komen mee op plantmateriaal.
- Houd de ruimte schoon: geen plantresten op de vloer, ontsmet gereedschap en oppervlakken tussen de cycli, en werk van schone naar besmette ruimtes, nooit andersom.
- Beheers het klimaat. Meeldauw en toprot zijn in de eerste plaats klimaatproblemen. Goede luchtcirculatie door het bladerdek en de juiste VPD, vooral als het licht uitgaat, voorkomen de meeste uitbraken.
- Kweek gezonde planten. Gestreste planten trekken plagen meer aan en kunnen er slechter tegen.
Scouting
Scouting is het onderdeel dat je het makkelijkst overslaat en waarvan overslaan het duurst is. Controleer in elke ruimte de onderkant van de bladeren bij een vaste steekproef van planten, gebruik een loep, en hang gele en blauwe vangplaten op hoogte van het bladerdek om vliegende plagen te vangen. Noteer elke keer wat je vindt, met een foto: een aantal dat van de ene week op de andere verdubbelt, is het signaal om in te grijpen.
De bekende verdachten
| Probleem | Signalen | Biologische bestrijding |
|---|---|---|
| Bonenspintmijt Tetranychus urticae | Fijne lichte stippels op de bladeren, mijten en eitjes aan de onderkant, spinsel in een later stadium | Roofmijten Phytoseiulus persimilis (curatief) en Neoseiulus californicus (preventief) |
| Hennepgalmijt Aculops cannabicola | Omkrullende bladranden, bronskleuring, te klein om zonder vergroting te zien | Preventie en schoon plantmateriaal; roofmijten als onderdeel van een programma |
| Trips | Zilverachtige strepen en zwarte puntjes op de bladeren | Amblyseius swirskii of Neoseiulus cucumeris, plus blauwe vangplaten |
| Rouwmuggen | Kleine zwarte vliegjes bij het substraat, larven die de wortels van jonge planten beschadigen | Stratiolaelaps scimitus-mijten, gietbehandelingen met Bacillus thuringiensis israelensis, de bovenlaag van het substraat laten opdrogen |
| Bladluizen | Kolonies op nieuwe groei, kleverige honingdauw | Sluipwespen (Aphidius spp.), gaasvliegen, lieveheersbeestjes |
| Echte meeldauw Golovinomyces spp. | Witte poederachtige plekken op de bladeren, verspreidt zich snel in vochtige, stilstaande lucht | Eerst klimaat en luchtcirculatie; resistente cultivars; vroeg toegelaten biologische middelen |
| Toprot Botrytis cinerea | Grijs, papperig weefsel in compacte toppen, vaak eerst zichtbaar als een afstervend suikerblaadje | Lage luchtvochtigheid in de late bloei, luchtcirculatie, aangetaste toppen direct verwijderen |
Natuurlijke vijanden werken het best als je ze vroeg uitzet, bij lage plaagdruk, als preventief programma. Zet je ze uit in een zware plaag, dan halen ze die zelden nog in. Vraag je leverancier naar de uitzetdichtheid voor de grootte en het klimaat van je ruimte.
Wanneer middelen nodig zijn
Gebruik ze als de top van de piramide, niet als de basis: op de aangetaste plek, bij de eerste drempel die je hebt vastgelegd, met een middel dat op cannabis is toegestaan waar je kweekt, en nooit op bloemen laat in de bloei. Wissel van werkingsmechanisme om resistentie te voorkomen, log elke toepassing met datum en middel, en controleer het resultaat een paar dagen later.
IPM in een kweekbedrijf is een teamroutine
In een commerciële kweek staat of valt IPM met consequentie: dezelfde controles, in elke ruimte, elke week, uitgevoerd door wie er dienst heeft, met een registratie die iedereen kan controleren. Dat is net zo goed een plannings- en registratieprobleem als een teeltkundig probleem.
Bronnen
- Cranshaw W, Schreiner M, Britt K, Kuhar TP, McPartland J, Grant J (2019). Developing insect pest management systems for hemp in the United States: a work in progress. Journal of Integrated Pest Management 10(1):26.
- Punja ZK (2021). Emerging diseases of Cannabis sativa and sustainable management. Pest Management Science 77(9):3857–3870.